|
Merhaba,
Sağlıkçı arkadaşınız, ben, yeniden sizlere
seslenebildiğim için çok mutluyum J. Bu yazımda sizlerle diş çürüklerinin oluşmasını
önlemek ve sağlıklı bir ağza sahip olabilmek için alınabilecek önlemler
konusunda bilgi paylaşımında bulunmak istiyorum.
Kişilerin ağız sağlığının iyi olması için
alınması gereken önlemler anne karnındayken başlar ve yaşam boyu sürer.
Hamilelik süresince annenin iyi beslenmesi bebekte süt dişlerinin sağlıklı gelişmesini sağlıyacaktır. Doğumdan sonra da
bebeğin beslenmesine özen gösterip, 2.5 - 3 yaşlarında da diş fırçalama
alışkanlığı kazandırılacak olursa diş çürükleri yönünden çocuğun ve yetişkinin
büyük bir sorunu olmayacaktır.
Dişler, süt dişleri ve sürekli dişler
olmak üzere ikiye ayrılır. Süt dişleri 6. ay civarında, genellikle alt ön
bölgeden iki tane olmak üzere ağza çıkmaya başlarlar. Bazı çocuklarda bunun tam
tersi olarak ilk dişler üst ön bölgede ortaya çıkar. Çocuk bir yaşına geldiği
zaman dört tanesi alt çenede; dört tanesi de üst çenede olmak üzere ağızda 8
tane süt dişi vardır. 12. ve 18. aylar arasında çocuğun I. süt ağız dişleri; 18
ile 24. aylar arasında süt köpek dişleri ve son olarak da 24.ve 30. aylar
arasında II. süt ağız dişleri çıkar. 2.5 yaşına gelen bir çocuğun ağzında 20
tane süt dişi vardır.
Bazı çocuklardaki diş sürme yaşları
yukarıda belirtilen sürelerden farklılık gösterebilir. Bazen daha erken, bazen
biraz daha geç dişlenme olabilir. Dişlerin ağıza çıkma zamanları bebeğin geç
veya erken doğmasına; beslenme durumuna; annenin hamilelik döneminde geçirdiği
ateşli hastalıklara; hamile anne adayının röntgen ışını almasına ve ırsiyete
bağlı olarak değişiklikler gösterebilir.
Süt dişleri sağlıklı daimi dişlerin
oluşması ve besinleri iyi çiğneyebilmek için gereklidir. Bunun yanında sağlıklı
ve eksiksiz dişlere sahip olmak düzgün konuşmayı ve güzel görünümü; güzel
gülüşleri sağlıyacaktır.
Büyümenin çok hızlı olarak görüldüğü
çocukluk döneminde beslenme çok önemlidir. Ağızda diş yokken alınan yumuşak
gıdalardan, süt dişlerinin sürmesiyle ;) , süt dişlerinin ağza yerleşmesiyle
sert gıdalara geçiş beslenme açısından önemlidir. Bunun yanında çiğneme
ile
beraber çene
kemiklerinde büyüme olur.
Vücut sağlığı ile beslenmenin ne kadar
sıkı ilişkide olduğu herkesce bilinen bir gerçektir J. Bu sebeple besinlerle diş sağlığı arasındaki ilişkiden de kısaca
bahsetmek istiyorum J.
Besinleri incelediğimizde içinde yağlar,
proteinler, karbonhitratlar, su, mineral ve vitaminler olduğunu görürüz.
Bitkilerin meyvesinde örneğin üzümde
karbonhitrat( KH) vardır. Sebzelerden şeker pancarı, patates de KH içerir. Tahıldan elde edilen nişasta saf
KH'tır. Şeker, şekerden yapılan şekerleme, çikulata, şekerli unlu tatlı,
bisküvi, unlu besinler, undan yapılan ekmek türü maddelerde KH çok fazladır.
Saflaştırılmış KH, şeker tüm meşrubatlarda çok yaygın olarak kullanılır. Bunun
yanında hayvansal besinlerde örneğin ette, yumurtada çok az KH var.
Yapılan araştırmalarda KH'lı yiyeceklerin
çok miktarda tüketilmesi ile diş çürüklerinin oluşması arasında doğru orantı
olduğu saptanmıştır. Yani ne kadar çok KH'lı yiyecek tüketirseniz, diş
çürümesine o kadar çok sebep olursunuz L.
Ancak, KH'lar diş çürüğüne neden oluyor
diye hiç alınmaması da doğru değildir. Çünkü beyin enerji kaynağı olarak
KH'ları kullanır. Ayrıca fiziksel hareketler için KH'lar çok iyi enerji
kaynağıdır. Çocuklarımızın diş sağlığını düşünüyorsak sık sık şeker çikulata
tüketmesi yerine meyve yemesini sağlayarak KH'ları eriyik halinde almasına
yardımcı olmalıyız. Yoğun KH tüketiminden hemen sonra da dişlerin
fırçalanmasına özen göstermeliyiz J.
Besinlerle diş çürükleri arasındaki
etkileşim konusuna yeniden değineceğim. Bu günlük de bu kadar demek istiyorum.
Hoşça kalın. Her zaman dediğim gibi size, sağlıklı dişlerle yapacağınız güzel
gülüşlerle dolu günler dilerim.
Sağlıkçı arkadaşınız,
Dt. Keziban Demirel.
|